Tagarchief: charles dowding

Is het al te laat om een moestuin te beginnen?

Nee! Helemaal niet. Je kan zeker en vast nog heel wat bereiken door nu te starten. Zelfs in mei-juni kan je nog starten. Natuurlijk, hoe vroeger je er aan begint, hoe meer opbrengst.

Als ik de berichten in de moestuin groepen op Facebook zie, dan is het nog steeds duidelijk dat heel wat mensen graag een moestuintje willen starten. En liefst gisteren. Helaas zijn veel mensen iets te gehaast en staan ze al paraat met een frees of spade om heel de tuin of grond te willen bewerken.

Niet ploegen, frezen, spitten of losmaken met woelriek!

Het idee alleen al en het enthousiasme hieraan gelinkt, zorgt ervoor dat je alles aan kan!  Je ziet het groots en wil massa’s opbrengst! We nemen direct een groot stuk grond van wel 150m² en gaan alles mooi bewerken (en dan vooral) met de grote middelen, want dat is op 1 2 3 finito. *zucht*

Ten eerste: rustig aandoen. Ik ken het probleem. Rustig opbouwen. Ten tweede, niet frezen of spitten of omwoelen! Echt niet doen! Je heb nadien alleen maar méér werk. Slapende onkruiden worden getriggerd en zorgen voor heel veel wied-werk in de loop van het seizoen.

Afhankelijk van de status van het stuk grond dat je wil bewerken zijn er verschillende “no-dig” (=niet spitten) keuzes die je kan maken. Het belangrijkste aspect is:

  • afdekken van de te bewerken grond, van karton tot (minder ecologisch, maar indien nodig) een tijdelijke zware, licht-blokkerende PE-plastiek of anti-worteldoek (zie verder de link)
  • eventueel vóór het afdekken de diepwortelende onkruiden (die hebben een grote energievoorraad opgeslagen) eenmalig diep proberen uitsteken (zoals de penwortel van veldzuring) maar zonder te gaan spitten.
  • daarboven een dikke laag (10 tot 15+cm uitgerijpte compost)
  • niks inwerken, de natuur laten doen
  • rechtstreeks in zaaien en/of planten

Uit experimenten van Charles en van mezelf is het duidelijk dat deze methode veel voordelen oplevert:

  • véél minder wieden
  • geen irritante stenen die plots bovenaan op de grond komen te liggen
  • meer opbrengst (gemiddeld 10%)
  • meer vrije tijd
  • minder gesplitste wortelen
  • geen pijnlijke rug
  • geen dure frees kopen of huren
  • geen chemische mest kopen
  • ecologisch en verantwoord

 

Bestel NU jouw compost

Het grootste struikelblok in het begin: genoeg (uitgewerkte) compost voorhanden hebben. Zelf genoeg compost maken, dat zal voor de meeste mensen niet haalbaar zijn. Maar eigenlijk is een goede compost helemaal niet zo duur. Soms kan je zelf gratis compost krijgen bij de gemeente.

Wel merk ik dat compost bedrijven véél geld vragen voor de levering in een BIG-BAG zak, ipv los geleverd op een hoop (bulk). Meestal kan je die zakken terug inleveren en krijg je dat geld van die zak terug. Soms kan het handiger zijn om de kosten van het transport met een buurman te delen.

De meeste compostsoorten zijn goed. Gemengde compost met koemest, groencompost, champignon compost… zolang het maar uitgewerkt is. Dampt hij nog na bij de levering? Dan moet je hem nog wat laten staan. Dit voorjaar is redelijk koud en nat geweest. Er is dus nog tijd genoeg om te starten.

Vergeet niet, een bestaande moestuin geef je een boost met een goeie laag van 10cm dik. Een nieuw stukje grond dat afgedekt werd, heeft minstens 15+cm nodig. Dan ben je zeker dat je ook nog wat mooie wortels en knollen kan kweken.

“Mijn grond staat vol hardnekkige onkruiden”

Als jouw grond vol hardnekkige onkruiden staat zoals ridder- of veldzuring, kattenstaart, akkerwinde… dan is het afdekken met plastiek of een grote, oude tapijt een betere optie. Zo laat je alles eronder afsterven door het ontnemen van licht (=energie voor de plant). De stevige “wortel-energie-opslagplaats” van de plant zal langzaamaan al zijn energie verbruiken op zoek naar licht en uiteindelijk afsterven. Dit afgestorven materiaal is perfect voor het bodemleven. De eerste organische stoffen of compost zeg maar.

 

“maar dan kan ik nog niks planten of zaaien?”

Toch wel. Stel je gebruikt een stevig worteldoek of polyethyleen doek, dan kan je daar gaten in maken en bijvoorbeeld aardappelen in poten óf pompoen en courgette planten in zetten. Het is echt wel mogelijk.

Op onze goede vriend Charles Dowding zijn website heb je enkele duidelijke voorbeelden van hoe je er effectief aan kan beginnen met afdekken (vooral in de moeilijkere omstandigheden):

https://www.charlesdowding.co.uk/no-dig-growing/no-dig-growing-preparation/ (wel in het Engels)

Bezoek ook zijn youtube kanaal waarin hij veel tips en verdere besprekingen geeft: https://www.youtube.com/channel/UCB1J6siDdmhwah7q0O2WJBg/videos

Maar ik zit op klei

Des te belangrijker dat je niet gaat spitten! Klei is écht geen reden om te gaan frezen of spitten. Het maakt de klei er niet bewerkbaarder op, op korte termijn. Compost dat door het bodemleven wordt ingewerkt, dát maakt de kleigrond geweldig. Klei is sowieso zeer voedzame grond. Be happy! Gewoon dikke laag compost erop en nature will do its job for you!

Verhoogde bedden of niet

In principe hoef je geen verhoogde bedden aan te leggen. Wil je dat doen? Geen probleem. Wees je er wel bewust van dat rottende planken aan de zijkant van jouw moestuinbed slakken kunnen aantrekken én dat de ontwikkeling van jouw moestuin duurder zal worden. Heb je geen specifieke reden om écht een verhoogde bak te bouwen, spaar dan het lot van de bomen die CO2 voor ons uit de lucht halen.

Neem zeker en vast géén behandeld hout. Je kan wel de planken inwrijven met wat lijnolie om je hout iets te verduurzamen.

Bloembed

Ook voor een bloembed kan je dezelfde strategie gebruiken!

Waarom Charles Dowding?

Het is niet zo zeer Charles Dowding, maar de principes die hij volgt. Hij heeft jarenlange ervaring en wat hij zegt en doet klopt ook met de wetenschappelijke boeken en artikelen die ik over al deze materie heb gelezen. Niet alleen dat, ik heb zelf ook heel wat uitgeprobeerd. Uiteindelijk is wat Ruth Stout, Frank Anrijs en nog zovele andere mensen (zoals die in de permacultuur bewegingen) doen, allemaal gebaseerd op hetzelfde principe dat ook Charles toepast: laat de natuur je helpen en helpt zelf ook de natuur op de juiste manier.

Wat ik geweldig vind aan Charles: het is een man voor wie het kweken van groenten een passie is. Hij deelt enorm graag zijn ervaring via cursussen, boeken en talrijke gratis filmpjes op Youtube. Gewoon back to basics, geen dure input van buitenaf nodig.

Ik win er niks bij door zijn methode aan te prijzen. Ik laat mensen zien dat de manier waarop we al decennia lang tuinieren, zwaar beïnvloed werd door chemische meststoffen, pesticiden etc… terwijl er zoveel goedkopere en eenvoudigere oplossingen bestaan om prachtige groenten te kweken. Het maakt me gelukkig dat mensen moestuinieren opnieuw leuk gaan vinden en nieuwe dingen ontdekken.

Toegegeven, ook al steun ik Velt nationaal en is deze methode ecologisch, ook daar durven ze eenvoudigweg bepaalde dingen nog niet helemaal inzien en blijven ze bijvoorbeeld de woelriek aanprijzen terwijl dat absoluut niet nodig is. Ja, verandering gebeurt traag. Net zoals de omschakeling van reguliere naar bio landbouw.

We weten dat niet spitten, bio … etc… beter is, maar we durven het niet goed doen omdat “iedereen” het nog op die ene manier doet…

Laat mij je helpen de juiste stappen te zetten 🙂

Advertenties

De 5de zomer van Charles Dowdings no-dig “homeacres”

Genoeg van uren wieden en een pijnlijke rug? Charles Dowding doet het amper nog dankzij zijn no-dig of niet-spitten methode. Op zijn Youtube kanaal heeft hij net een filmpje geplaatst – gemaakt door zijn zoon – over het 5de jaar op Homeacres, zijn “market garden“. 24 minuten moestuin plezier. De moeite om te kijken. Geniet ervan!

Maak een verhoogd NO DIG moestuinbed met Charles Dowding

Een verhoogd moestuinbed maken volgens de NO DIG methode is eenvoudig. Charles maakt in deze video een klein bed klaar (augustus 2016!), geeft tips en plant nog enkele groenten ondanks het naderend einde van de zomer.

Een van de strafste zaken die je zal zien in het filmpje: Charles gaat staan op de compost! Iets wat je niet moet proberen met gewone grond. Volgens hem kan je compost amper compacteren en houden de planten van een goede vaste bodem (we spreken hier natuurlijk niet over klei).

Elk van zijn filmpjes bevat waardevolle informatie die je zeker moet koesteren!

Boek review: Charles Dowding’s Vegetable Garden Diary

Ik kan het niet wegstoppen: Charles Dowding is een groot voorbeeld voor mij. Deze vrolijke man heeft bewezen dat een no-dig garden (tuinieren zonder spitten) gewoon werkt. Zijn boeken en cursussen zijn immens populair.

Charles heeft meermaals een eigen (grote!) moestuin aangelegd en de meeste foto’s komen dan ook uit zijn eigen tuin. Altijd prachtig om te zien.

slider-1-1920x960

Het (Engelstalige) boekje staat écht boordevol tips, die je eigenlijk ook in zijn andere boeken kan terug vinden, maar dan wat compacter. Voor diegene die al wat meer van no-dig kennen, zoals ikzelf, is het een handige reminder.

IMG_5344

Zijn zaai- en planttips zijn gebaseerd op zijn eigen lokale Southampton klimaat (Zuid – West Engeland): laatste vorst half-mei en eerste vorst half oktober. Met andere woorden: de tips zijn perfect voor ons Benelux weertje.

IMG_5345

Per week staan de tips: wat er zoal te doen valt en hoe en wat je moet/kan zaaien. Bijvoorbeeld: zaai eens wat ajuin-zaadjes in cluster voor in potjes en laat ze in cluster groot worden.

IMG_5346

Het boek lijkt op’t eerste zicht wat op een soort dagboek, maar eigenlijk is het gewoon een handige agenda waar je jaarlijks op terug kan komen, om te zien wanneer je wat ongeveer zaait (dat is mijn doel).

Bijvoorbeeld: je pent neer “zaai de eerste courgettes voor half à eind april” en “zaai opnieuw enkele planten half juni” (voor een verlengde oogst tot in de herfst). En half mei in het boek zet je ergens: “uitplanten courgettes”. Natuurlijk weet een doorwinterde kweker dat al lang, maar een geheugensteuntje helpt je bepaalde dingen niet te vergeten.

IMG_5347

Hij is ook niet vies om met enkele harde cijfers op de proppen te komen en die spreken ook voor zich! Opnieuw bewijst aan de hand van zijn eigen oogst dat je evenveel en soms zelfs meer opbrengst krijgt dankzij de no-dig/niet-spitten methode. Want, wie wil er nu meer werken om minder opbrengst?

Al de tijd dat je spaart door niet te spitten en minder te wieden, die kan je best gebruiken om lekker te genieten van je tuin, nieuwe receptjes te bedenken, nieuwe zaden zoeken of gewoon andere dingen die je leuk vindt.

Voor wie niet vies is van een Engelstalig boek: een aanrader.

Boek van Charles Dowding online (verwijderd)

“How to create a new vegetable garden” is de naam van één van Charles Dowding zijn boeken. Het ebook is integraal in het Engels, maar wel helemaal doorleesbaar op Issuu.com.

Charles Dowding is een van mijn favoriete moestuiniers. Voornamelijk omdat hij een groot voorstander is van de No-dig garden. Oftewel moestuinieren zonder spitten. Ik ben er zeker van dat je hier enkele leuke dingen zal leren!

Dit is de link: https://issuu.com/tanaba/docs/how-to-create-a-new-vegetable-garde

UPDATE: helaas is de link niet meer beschikbaar, maar je kan hem nog altijd kopen 🙂 zeker een aanrader.

512bzjkqaoil-_sx357_bo1204203200_

Veel plezier ermee 🙂

11 november – bewapening tegen het onkruid

“No-dig” met Charles Dowding

Dinsdag heb ik een recent (e)book van Charles Dowding gedownload, genaamd “How to Create a New Vegetable Garden“. Eigenlijk is het een verlenging van “Charles Dowding’s Vegetable Course” waarin hij het no-dig (niet spitten) principe uitlegt. En dát is net wat we doen in de “natuurlijke moestuin” cursus: we spitten niet maar mulchen met compost en organisch materiaal.

9200000032517426

Wat is er eigenlijk uniek aan dat boek? Wel, het is controversieel in vergelijking wat jouw ouders en grootouders vroeger deden. Charles test zijn methodes zelf allemaal uit. Hij vergelijkt verschillende manieren van tuinieren en hun opbrengst. En wat blijkt? Over het algemeen brengt het no-dig principe net iets meer op (al hangt het wel wat af van het type groenten soms) en moet je véél minder tijd investeren. Zelfs als je een doorwinterde moestuinier bent en “graag spit”, dan nog zou er een belletje moeten rinkelen. Je doet het helemaal verkeerd! De tijd dat je spit en onkruid ligt te wieden kan veel beter besteed worden aan het “genieten” van de tuin en aan andere dingen. Het is niet dat je helemaal niets meer moet doen, maar die arme rug wordt wel veel meer gespaard! Is dat niks waard?

Tips

Verder staan er ook redelijk wat handige tips in. Zo wil ik zelf volgende jaar ook experimenteren met zelfgezaaide uitjes in clusters. In een voorzaai module stop je per vakje een 5 à 7 ajuin zaadjes bij elkaar. Dat kan je ook perfect doen met bietjes waarbij je een 4 tal zaden bij elkaar zaait. Je plant ze in de lente uit op 30-40 cm van elkaar – denk ik – en deze vormen dan allemaal mooie clusters. Eens ze groeien, duwen de knollen zich van elkaar af. Heb je eentje nodig? Draai dan de knol er voorzichtig uit.

Dat van die clusters begrijp ik echt wel: ondanks mijn moeite om mooi gespreid bieten of mei-rapen te zaaien, durft er wel eens een cluster zaadjes bij elkaar te komen liggen. En wat zien we dan? Ze duwen elkaar weg. Soms blijft er wel een knolletje wat kleiner, maar dan is er ook weer ergens een grotere knol bij.

Volgens Charles heb je met bv zaai-ajuin iets minder last van plagen en problemen dan met “sets” of de kleine knolletjes uit de winkel. Daarentegen zullen de gepootte ajuintjes wel sneller volgroeid zijn dan de gezaaide versie. Kortom, ik denk wel dat het de moeite waard is.

Hot beds

Een ander interessant onderwerp dat wordt aangekaart is  “hot beds”. Eigenlijk een compost hoop van verse paarden- of koeienmest. Door de ontbinding ontstaat er warmte en die warmte kan helpen om de zaai vroeger op gang te brengen. Natuurlijk zaai je niet letterlijk rechtstreeks in die verse mest (dat gaat gewoon niet wegens de verbranding van de wortels), maar zet je er bijvoorbeeld zaaitrays mooi bovenop. Het boek bespreekt verschillende implementaties want je kan zowel de hot-beds gebruiken in een serre als in de moestuin zelf.

Leuk ‘fact’: in een van de hotbed implementaties had hij één Uchiki Kuri pompoenplant geplaatst. Die groeide zo enorm goed dat hij er 13 pompoentjes aan overhield. Mooi niet?

Op het eind van jaar, kan je dan bijvoorbeeld de compost gebruiken om verder te mulchen tussen de planten.

Conclusie

Een leuk boek met veel goede ideeën en redenen genoeg om niet meer te spitten in de tuin. En ja, het werkt. Ik doe het nu zelf al een jaar.

Onkruid en wapenstilstand?

Geen échte feestdag voor mij. Noeste arbeid in de tuin ja! Het werd stilaan tijd om de tuin winterklaar te maken. Nee, geen wapenstilstand voor het onkruid, anders verlies ik de oorlog volgend jaar zeker en vast.

Ik stond er opnieuw alleen voor – ik had gehoopt in’t begin dat er wat meer helpers zouden zijn, maar jammer genoeg niet. Het zou zoveel leuker, aangenamer én productiever zijn als mijn vrouwtje zou komen helpen in de tuin. Het zou haar ook goed doen wat meer buiten te komen. Maar goed, het was wel leuk dat de buurman terug even dag kwam zeggen om zo voor wat afleiding te zorgen.

Bon, … aanschouw het mini oerwoud! 🙂 Het meeste werk zal zich voornamelijk op de achtergrond afspelen.

IMG_1340

Naast het verwijderen van onkruid, oude plantenresten en steunmateriaal mocht er ook nog wat geoogst worden. Een mooie reeks bieten en wortelen. Deze keer misschien best bewaren in een grote doos met licht vochtig zand.

IMG_1341 IMG_1342 IMG_1343

Ja er zitten inderdaad wel heftige exemplaren tussen de wortelen en de rode bieten. Zijn ze niet prachtig? Het afgedraaide loof gebruik ik nu onmiddellijk als mulch op de vrijgekomen grond van de bedden. Tijd om te juicen 🙂

Het opkuisen valt momenteel nog wel mee, maar als er één grote ramp is… dan is het ons prei veldje wel. Ik had het nog zo gezegd: niet spitten of heftig liggen schoffelen tegen mijn moeder, maar helaas. De enige plekken waar het onkruid heel fel terug begon te groeien, waren exact díe plaatsen die niet onaangeroerd bleven in de tuin. Op alle andere plaatsen viel dat goed mee en was alles snel verwijderbaar (enkel klimmende winde durfde ergens anders toe te slaan, maar niet overal even erg). Toevallig waar nu de prei staat is het verschrikkelijk “druk”:

IMG_1344

En dit is de tussenstand na een paar uurtjes werken. Zaterdag doen we verder! Misschien ondertussen al wat zoeken naar karton en stro.

IMG_1345

Ter verduidelijking: op de paadjes liggen er plantenresten als mulch tegen het onkruid. Al komt daar vermoedelijk extra karton in de nabije toekomst. (Heb ik gezien in dat ebook van Charles D. 😉 al heeft hij wel mooiere verhoogde bedden )